Anime a redukcja stresu? Prawda czy mit?
Czy oglądanie kreskówek może być formą regeneracji psychicznej?
Presja wyników, hałas, przebodźcowanie, ciągłe analizowanie błędów… Znasz to uczucie, gdy po intensywnym dniu ciało leży na kanapie, ale mózg nadal „biegnie”?
Stres u sportowców, trenerów czy osób mocno obciążonych codziennymi obowiązkami to nie tylko zwykłe zmęczenie. To przedłużająca się aktywacja współczulnego układu nerwowego (tryb „walcz lub uciekaj”). Aby skutecznie odpocząć, potrzebujemy przełączyć układ nerwowy w tryb przywspółczulny („odpoczywaj i traw”).
Z pomocą przychodzi dość niespodziewane narzędzie z obszaru psychologii mediów: odpowiednio dobrane animacje i anime (w tym gatunek Iyashikei).
Co DOKŁADNIE dzieje się w Twoim mózgu? 4 mechanizmy regeneracji
Psycholodzy wskazują, że treści animowane mogą działać jak bezpieczny bufor dla układowego napięcia. Oto 4 powody, dla których anime skutecznie pomaga „wyłączyć głowę”:
- Bezpieczny eskapizm (Safe Escapism)
Psychologia mediów wyraźnie odróżnia szkodliwe unikanie problemów od zdrowej regulacji emocjonalnej. Wyrazisty, często bajkowy lub fantastyczny świat zaprasza mózg do tzw. transportu narracyjnego. Ponieważ otoczenie w animacji mocno odbiega od naszej codzienności, mózg odcina przetwarzanie bieżących stresorów. Układ nerwowy dostaje czytelny sygnał: „Tu i teraz nic ci nie grozi”.
- Zjawisko „Iyashikei” i zmiana fal mózgowych
W Japonii wykształcił się osobny gatunek anime – Iyashikei (dosłownie: „uzdrawianie”), stworzony celowo po to, by wyciszać. Brak gwałtownych zwrotów akcji, powolne tempo, łagodna muzyka i skupienie na naturze obniżają poziom bodźców. Badania wskazują, że obniżają one poziom kortyzolu i tętno szybciej niż dynamiczne filmy czy skrolowanie mediów społecznościowych, sprzyjając pojawieniu się fal alfa w mózgu (stan głębokiego, ale przytomnego relaksu).
- Katarsis i rezonans emocjonalny
Z kolei gatunki sportowe czy przygodowe (shōnen) bazują na pokonywaniu słabości i radzeniu sobie z porażką. Oglądając zmagania bohaterów, doświadczamy tzw. zastępczego przeżywania (vicarious experience). Pozwala to przepracować trudne emocje w bezpiecznym środowisku i doprowadza do katarsis – uwolnienia zgromadzonego w ciele napięcia.
- Modelowanie i samowspółczucie (Self-Compassion)
Widząc bohaterów, którzy mimo wielkiego zmęczenia i kryzysu psychicznego szukają wsparcia u innych, podświadomie uczymy się życzliwości dla samych siebie. Zmniejsza to poczucie izolacji, które często towarzyszy osobom działającym pod dużą presją.
Co obejrzeć po ciężkim treningu lub trudnym dniu?
Jeśli chcesz wypróbować tę formę regeneracji, oto trzy różnorodne propozycje:
- Yuru Camp (Laid-Back Camp) – Absolutny numer 1 na wyciszenie (klasyczny reprezentant Iyashikei). Piękne widoki, ognisko, cisza i gotowanie na kempingu. Idealne na przebodźcowany mózg.
- Podniebna poczta Kiki (Studio Ghibli) – Piękna historia o wypaleniu, utracie motywacji i powolnym wracaniu do formy we własnym tempie.
- Haikyu!! – Propozycja dla fanów sportu. Mimo dynamicznej akcji, świetnie pokazuje psychologię sportu, radzenie sobie z porażką, budowanie pewności siebie i siłę zespołu.
Druga strona medalu
Kluczem do wszystkiego jest umiarkowanie. Eskapizm jest zdrowy, gdy służy naładowaniu baterii przed powrotem do działania. Jeśli staje się nawykową ucieczką przed rozwiązywaniem problemów – przestaje działać terapeutycznie.
Wniosek:
Regeneracja to nie tylko sen, odżywianie i rolowanie. Twój mózg również potrzebuje „odpięcia od wtyczki”. Zamiast kolejny raz odpalać przebodźcowujące rolki na TikToku czy Instagramie, spróbuj seansu spokojnej animacji. Traktuj ją jako kolejne wartościowe narzędzie w swoim przyborniku do mentalnej regeneracji.
A Ty czym najchętniej „wyłączasz głowę” po intensywnym dniu?
Czy zauważasz u siebie, że po niektórych seansach Twój mózg jest wyraźnie spokojniejszy?
Zapisz ten post na później, jeśli szukasz nowych sposobów na przebodźcowanie!
#psychologia #psychologiasportu #układnerwowy #regeneracja #stres #kortyzol #mentalhealth #sportowiec #trener #nauka #anime #eskapizm #iyashikei
Pozostałe wpisy
Głowa, oddech i powięź: 3 fizjologiczne sekrety odporności na stres w sporcie
Często słyszymy, że „mecz wygrywa się w głowie”. Uczymy zawodników pozytywnego myślenia, wizualizacji i skupienia. Problem w tym, że w warunkach ekstremalnego stresu startowego sama…
Anime a redukcja stresu? Prawda czy mit?
Czy oglądanie kreskówek może być formą regeneracji psychicznej? Presja wyników, hałas, przebodźcowanie, ciągłe analizowanie błędów… Znasz to uczucie, gdy po intensywnym dniu ciało leży na…
Co jest ważne w regeneracji kobiet
W sporcie często słyszymy hasło: „no pain, no gain”. Jednak dla młodych zawodniczek rzeczywistość jest bardziej złożona. Regeneracja to nie „przerwa” od ćwiczeń –…
Regeneracja i relaksacja – czy wiesz co masz zrobić?
REGENERACJA I RELAKSACJA Choć te dwa pojęcia często stosuje się zamiennie, w sporcie zawodowym i amatorskim pełnią one zupełnie inne funkcje.…
To jak oddychasz ma znaczenie
Treść Wielu z nas oddycha za dużo w stosunku do swoich potrzeb metabolicznych – jeśli jesteśmy zdenerwowani, w emocjach, jeśli tak się nauczyliśmy oddychać…
Zobacz, poczuj, zrób czyli o mocy wizualizacji
„Nigdy nie wykonałem wymachu nie zobaczywszy go najpierw jako obrazu w mojej głowie. Najpierw widzę piłkę tam, gdzie chcę, by doleciała, białą, lądującą na…
Tańcz głupia tańcz 🙂
Tańcz głupia tańcz swoim życiem się baw W Albert Einstain College of Medicine w Nowym Jorku, uznano taniec za jedyną ze wszystkich dyscyplin sportowych, która…
Panika i co wtedy?
Pewnie zdarzył ci się taki moment, krótszy bądź dłuższy, kiedy nagle zabrakło ci powietrza. Poczułeś duszność, zatkanie, być może panikę. Może poczułeś jak twoje serce…
odtykamy zatkane nosy
Dzisiaj odtykamy zatkane nosy Oddychanie nosem jest mega zdrowe, min. pomaga filtrować, nawilżać i ocieplać powietrze, które wdychamy, zwiększając przy tym ilość tlenku azotu, co…
Odetchnij se dla zdrowia
Jak często w czasie jakiś zajęć sportowych słyszałeś „skup się na oddechu”? Ale jak tu się skupić jak jestem zestresowany, tyle rzeczy mam na głowie. Twój…
Grupa rozwojowa dla trenerów mentalnych, sportowych, personalnych
Zapraszam cię do dołączenia do I edycji szkolenia rozwojowego. Jeśli pracujesz z ludźmi zaangażowanymi w sport, prowadzisz własną praktykę, jesteś trenerem mentalnym, personalnym, sportowym,…
Oddech – twoje najlepsze narzędzie na spokojny start
Znasz to uczucie – stajesz na linii startu, serce wali jak młot kowalski, łapiesz oddech jak rybka wyjęta z wody, szybko i płytko, twoje ciało…
Tlenowa przewaga czyli co z tym oddychaniem
Usta są do jedzenia i mówienia , a nos jest do oddychania. Niby oczywiste a jednak wiele osób oddycha przez usta. Czy jest to dla…
Dla zdrowia psychicznego – pisz ręcznie
Dla poprawy higieny psychicznej – pisz swój dzienniczek trenigowy ręcznie Kiedy rozmawiamy w gabinecie o tym, w jaki sposób funkcjonujemy na co dzień, co…
Jak radzić sobie z trudnymi emocjami czyli Racjonalna Terapia Zachowania dla każdego
Jak poradzić sobie z trudnymi momentami w życiu czyli Racjonalna Terapia Zachowania RTZ czyli Racjonalna Terapia Zachowania to metoda stworzona dla każdego, jako zestaw skutecznych…
Tlenowa przewaga – oddychanie przez nos
Tlenowa przewaga – oddychanie przez nos Nos służy do oddychania, a usta do mówienia i jedzenia. W ostatnich dniach świat obiegło zdjęcie Igi Świątek trenującej…
Odporność psychiczna – warsztat licencyjny MTQ Plus
odporność psychiczna- warsztat licencyjny testu MTQ PLus Zapraszam na pierwsze w tym roku szkolenie przygotowujące do przeprowadzania diagnozy odporności psychicznej przy pomocy narzędzia psychometrycznego MTQ…
Korzyści z treningu EEG Biofeedback
Biofeedback (neurofeedback) -korzyści z treningu Dzięki regularnym treningom biofeedback następuje: ● poprawa zdolności motorycznych, ● przyspieszony czas reakcji, ● lepsza wydolność fizyczna, ● większa pewność…
Trening biofeedback cz.2
Na czym polega Trening biofeedback Wszystkie nasze myśli, emocje i ruchy mięśni zostawiają swój ślad w zapisie EEG, w badaniu w czasie rzeczywistym. Biofeedback działa…
Trening Biofeedback
Trening biofeedback cz. 1 To nauka kontroli funkcji fizjologicznych poprzez użycie aparatu EEG wraz z odpowiednim oprogramowaniem. Informacja o pracy mózgu przedstawiana jest jako sprzężenie…
Szkolenie certyfikacyjne narzędzia psychometrycznego MTQPLus/MTQ48/MTQ48Sport
szkolenie certyfikacyjne MTQPlus/MTQ48/ MTQSport Zapraszam na kolejny warsztat certyfikacyjny MTQ PLus/MTQ48 – ONLINE w marcu ’22Jest dedykowany psychologom, trenerom mentalnym, coachom, specjalistom HR, menadżerom, trenerom…
Pozytywne nastawienie a stres
Pozytywne nastawienie a stres Sędzia dyktuje rzut osobisty. Teraz jesteś tylko ty i kosz. Patrzysz na publiczność, potem na obręcz kosza. Twoja ostatnia przed rzutem…
Szkolenie certyfikacyjne MTQ48/MTQ48Sport
Warsztat certyfikacyjny – szkolenie ONLINE marzec 2022 Jest dedykowany psychologom, trenerom mentalnym, coachom, specjalistom HR, menadżerom, trenerom sportowym, trenerom personalnym oraz wszystkim tym, którzy wspierają…
Twoja wewnętrzna gra
Moja wewnętrzna gra Rozwijanie aspektów psychologicznych jest istotą psychologii sportu, bez względu na rodzaj dyscypliny sportowej. Jednym z najważniejszych aspektów jest wzmocnienie i/lub utrzymanie na…
Trenować jak kobieta, rywalizować jak mężczyzna
Trenować jak kobieta, rywalizować jak mężczyzna Kiedy dwa lata temu przygotowywałam swoje seminarium w ramach kongresu psychologii sportu, gdzie miałam przedstawić temat „Inteligencja emocjonalna trenera…
Porażka czy przegrana – mój wywiad dla miesięcznika Twój Styl
Porażka czy przegrana? mój wywiad dla miesięcznika Twój Styl Dzisiaj zapraszam do przeczytania wywiadu, jaki przeprowadziła ze mną szefowa działu psychologia miesięcznika Twój Styl. Artykuł…
Kiedy nie możesz trenować, kiedy nie możesz … nic
Kiedy nie możesz trenować, kiedy nie możesz … nic NO to mamy taki dziwny czas. Nie możemy normalnie trenować , normalnie funkcjonować, nie powinniśmy wychodzić…
O pewności siebie
O PEWNOŚCI SIEBIE „W moim życiu zbyt dużo razy leżałem na ziemi, żeby nie wiedzieć , że trzeba podnieść się i walczyć” Jakub Błaszczykowski…
Drużyna w obliczu wyzwania cz. 2
Drużyna w obliczu wyzwania cz. 2 Odporność psychiczna dotyczy również zespołów nie tylko jej pojedynczych członków. Na odporność psychiczną składają się: Kontrola i wpływa na…
Drużyna w obliczu wyzwania cz. 1
DRUŻYNA W OBLICZU WYZWANIA cz. 1 „ Mistrzowie nie rodzą się w salach treningowych. Mistrzowie rodzą się z tego, co mają głęboko w sobie –…